Tình cảm tuổi học trò
Đây là chủ đề mà nhiều giáo viên né tránh. Nhưng né tránh không làm nó biến mất, chỉ làm học sinh không tìm tới mình khi cần.
8.1. Rung động ở mỗi độ tuổi mang ý nghĩa khác nhau
| Độ tuổi | Bản chất thường thấy | Thái độ nên có của giáo viên |
|---|---|---|
| Cấp 1 | Chủ yếu là mô phỏng người lớn, chưa mang màu sắc giới tính rõ rệt. | Không trêu chọc, không quan trọng hoá. Trêu chọc ở tuổi này dạy trẻ rằng cảm xúc là thứ đáng xấu hổ. |
| Cấp 2 | Rung động thật, cường độ mạnh, nhưng nhanh thay đổi. Nhiều khi là nhu cầu được ai đó chọn mình. | Giữ ranh giới hành vi trong lớp nhưng không phán xét cảm xúc, đồng thời tuân thủ quy định của trung tâm và của nhà trường. |
| Cấp 3 | Gần với tình cảm người lớn hơn: có gắn bó sâu, và cũng có tổn thương sâu khi chia tay. | Tôn trọng như một mối quan hệ thật. |
8.2. Vì sao chuyện tình cảm ảnh hưởng tới việc học
Trí nhớ làm việc có dung lượng giới hạn. Khi một phần lớn dung lượng đó bị chiếm bởi lo lắng về một mối quan hệ, phần còn lại dành cho việc học không đủ. Đây không phải thiếu ý chí, đây là giới hạn nhận thức.
Trong các buổi trao đổi với giáo viên, một mô tả hay lặp lại là: học sinh cấp 3 sau một cú sốc tình cảm có thể sụt kết quả trong một khoảng thời gian, và điều đáng lo hơn là các em thường không nói với ai vì sợ bị người lớn cho là chuyện vớ vẩn. Không có dữ liệu theo dõi để nói khoảng thời gian đó dài bao lâu, nên đừng đưa ra một con số tuần cụ thể.
8.3. Nguyên tắc ứng xử của giáo viên
1. Không trêu chọc, không dùng làm chuyện vui trong lớp. Một câu đùa của thầy cô về chuyện tình cảm của học sinh có thể khiến em xấu hổ nhiều tháng.
2. Tách cảm xúc khỏi hành vi. Anh chị hoàn toàn có quyền yêu cầu học sinh không ngồi riêng, không nhắn tin trong giờ. Nhưng hãy nói về hành vi, đừng phán xét tình cảm.
3. Để ngỏ cửa, nhưng nói rõ phạm vi. Câu "thầy luôn ở đây" tạo ra kỳ vọng hỗ trợ cảm xúc không giới hạn, từ một người không được đào tạo để làm việc đó. Thay vào đó, hãy dùng:
"Nếu có gì em muốn nói, thầy sẵn sàng nghe trong phạm vi thầy giúp được, và nếu cần thầy sẽ kết nối em với người hỗ trợ tốt hơn."